Nepal dünyanın en yüksek on dört zirvesinden sekizinin ülkesi. Everest’in adıyla tanınsa da seyahatin büyük kısmı dağa çıkmadan geçiyor. Katmandu’nun tapınak meydanlarıyla başlıyorsunuz, Pokhara’da göl kıyısından Annapurna manzarası açılıyor, Chitwan’da fil ve gergedan görüyorsunuz, Lumbini ise Buda’nın doğduğu yer.
Bizim için vize havalimanında otuz dolara alınıyor. Ülke Asya’nın en ucuzlarından; orada bir hafta Bakü’de bir hafta sonuna mal oluyor. Aşağıda Katmandu ve Pokhara’yı, trek seçeneklerini ve izinleri, ayrıca Chitwan’ı, ulaşımı, yükseklik kuralını, yemeği, mevsimi ve bütçeyi bir araya topladım.
Kısaca Nepal
| Başkent | Katmandu, 1400 metre yükseklikte |
| Dil | Nepalce; İngilizce turizmde her yerde |
| Para birimi | Nepal rupisi (NPR), 1 dolar ≈ 135 rupi; esas nakit, kart yalnız şehirde |
| Vize | Havalimanında ya da çevrimiçi: 15 gün 30, 30 gün 50, 90 gün 125 dolar |
| En iyi zaman | Ekim–kasım ve mart–nisan; haziran–eylül muson |
| Uçuş | Doha, Dubai, İstanbul ya da Delhi üzerinden 9–12 saat |
| Günlük bütçe | Orta seviyede 40–60 dolar; trekte 30–50 dolar |
Katmandu vadisi ve Pokhara
Katmandu kaotik, tozlu ve mucizevi bir şehir; üçü aynı anda. Durbar meydanında kral sarayları ve ahşap tapınaklar var, 2015 depreminden sonra hâlâ restore ediliyor. Swayambhunath «maymun tapınağı» diye anılıyor, tepeden şehir manzarası veriyor ve maymunlar gerçekten çok. Boudhanath Asya’nın en büyük stupası; akşam hacılarla birlikte çevresinde bir tur atın. Pashupatinath Bagmati nehrinin kıyısındaki Hindu tapınağı, orada yakma törenleri yapılıyor. Ağır bir manzara, hazırlıklı olun. Thamel mahallesi turist merkezi; trek dükkânları, kafeler, her şey orada.
Vadide çömlek meydanıyla ortaçağ şehri Bhaktapur ve zanaatkârlar şehri Patan var, her birine yarım gün; Nagarkot köyünden ise gün doğumunda Himalaya silsilesi görünüyor. Pokhara Katmandu’dan iki yüz kilometre uzakta, Phewa gölünün kıyısında sakin bir tatil şehri; Katmandu’dan sonra insan nefes alıyor. Sabah Sarangkot tepesinden Annapurna ve Machhapuchhre zirvelerinin gün doğumunu izliyorsunuz. Gölün üstünde yamaç paraşütü 80–100 dolar ve burası dünyanın en iyi yerlerinden biri. Dünya Barış pagodası, Devi şelalesi ve göl kenarı restoranlar da burada. Şehir aynı zamanda treklerin üssü.
Nepal treki: Everest, Annapurna, Poon Hill ve izinler
Nepal treki «teahouse», yani dağ evi sistemi üzerine kurulu; çadır gerekmiyor, her köyde yatak ve yemek var.
Everest ana kampı on iki-on dört gün sürüyor. Güzergâh Katmandu’dan Lukla havaalanına otuz dakikalık uçuşla başlıyor; orası dünyanın en tehlikeli iniş pisti sayılıyor ve pilot inişten sonra alkışlanıyor. Yolda Namche Bazaar ve Tengboche manastırı kalıyor, beş bin beş yüz kırk beş metrelik Kala Patthar’dan ise Everest manzarası açılıyor. Bu güzergâh ciddi fiziksel hazırlık ve yüksekliğe alışma günleri istiyor.
Annapurna ana kampı Pokhara’dan yedi-on gün sürüyor ve dört bin yüz otuz metrede; orası daha yeşil ve sıcak. Annapurna turu ise on iki-on sekiz gün, en yüksek noktası beş bin dört yüz on altı metrelik Thorong La geçidi.
Başlangıç için Poon Hill ideal; üç-dört gün sürüyor, üç bin iki yüz on metreye çıkıyor ve bütün Annapurna panoramasını veriyor, oraya yaşlılar ve çocuklu aileler de gidiyor. Langtang ise yedi gün ve Katmandu’ya yakın.
Kurallar şöyle. Millî park izni 25–30 dolar, TIMS kartı ise 15 dolar tutuyor. Millî parklarda lisanslı rehber zorunlu; rehber günde 25–35 dolar, taşıyıcı ise 20–25 dolar alıyor.
Yükseklik hastalığı ciddi bir mesele ve sporcu olmanıza bakmıyor. Günde üç yüz-beş yüz metreden fazla çıkmayın, baş ağrısı ve mide bulantısı geçmiyorsa hemen inin, sigortayı ise helikopter tahliyesiyle alın.
Chitwan, Lumbini ve Nepal’de ulaşım
Chitwan millî parkı Hindistan sınırında, ormanın içinde. Cipli safaride tek boynuzlu gergedan, fil ve timsah, nadiren de kaplan görüyorsunuz. Programa kano turu ve Tharu köyleri de dâhil, Sauraha kasabasında ise loclar var. İki gün ayırın, Pokhara’dan yol beş saat sürüyor. Lumbini Buda’nın doğduğu yer; orada Mayadevi tapınağı ve dünya ülkelerinin manastırları var, yarım gün yetiyor.
Ulaşıma gelince, Katmandu’dan Pokhara’ya turist otobüsü yedi-sekiz saat sürüyor ve 10–25 dolar tutuyor; yol ise trafikli ve çukurlu. Uçuş topu topu yirmi beş dakika ve 100–130 dolara geliyor, pencereden bütün Himalayalar görünüyor, bu yüzden sol tarafa oturun.
İç hat seferlerini Buddha Air ve Yeti Airlines yapıyor. Lukla uçuşları hava şartları yüzünden sık sık iptal ediliyor, bu yüzden bir-iki yedek gün planlayın. Şehirde Pathao ve inDrive uygulamalarıyla motosiklet ve araba taksisi 1–3 dolar tutuyor, Katmandu trafiği ise ağır. Şoförlü araba 50–80 dolar; kendiniz sürmeyi ise hiç düşünmeyin.
Dal bhat, momo, thukpa: Nepal mutfağı
Dal bhat mercimek çorbası, pilav, sebze köri ve turşudan oluşuyor. Trek yolunun ana yemeği işte o; hatta «dal bhat power 24 hour» deyimi de oradan çıkmış. İlavesi ücretsiz, doyana kadar getiriyorlar, fiyat ise 3–5 dolar.
Momo Tibet usulü buharda pişen bir hamur yemeği ve bizim mantımızın dağ akrabası. Thukpa erişte çorbası. Katmandu’da Newar mutfağı chura ve choila ile tanınıyor, sel roti tatlı bir halka, chiya ise sütlü çay. Dağlarda tongba, yani sıcak darı birası veriliyor.
Vejetaryen yemek her yerde esas, et ise dağlarda hem az hem pahalı, çünkü taşıyıcının sırtında yukarı çıkıyor. Helal yemek Katmandu’da Müslüman mahallesinde ve Thamel’de birkaç restoranda bulunuyor; dal bhat zaten etsiz, momoyu ise tavuklu isteyin.
Thamel’de restoran öğle yemeği 4–8 dolar tutuyor. Dağ evlerinde fiyat yükseklikle birlikte çıkıyor, beş bin metrede dal bhat artık 8–10 dolar. Yalnızca şişe ya da filtreli su için, dağlara ise su temizleme tableti götürün.
Devamını okuyun: Havalimanında Nepal vizesi: 30, 50, 125 dolar ve trek izinleri
Mevsim ve hava
Ekim-kasım yılın en iyi zamanı. Muson bitiyor, hava açılıyor ve dağlar tam görünüyor; Dashain ve Tihar bayramları da o aylara denk geliyor. Trek yolları ise en yoğun zamanını yaşıyor.
Mart-nisan ikinci mevsim; ormanlardaki ormangülleri çiçek açıyor, hava ise biraz puslu oluyor. Aralıktan şubata kadar Katmandu ve Pokhara’da hava güneşli ve 15–20 derecede kalıyor, geceler soğuyor. Yüksek trekler o dönemde karlı geçiyor, alçak güzergâhlar ise sakin ve ucuz oluyor.
Hazirandan eylüle kadar muson yağıyor. Günlük yağmur, sülük, uçuş iptalleri ve bulutlu dağlar sizi bekliyor; yalnızca Mustang ve Dolpo gibi yağmur gölgesinde kalan bölgelere gidilebiliyor. İzin kuralları ve trek bilgisi Nepal Tourism Board portalında.
Bütçe ve bilet
Thamel’de misafirhane 15–30 dolar, butik otel ise 50–90 dolar tutuyor. Pokhara’da göl kenarı otel 25–50 dolar, Chitwan locu safariyle 60–120 dolara geliyor. Dağ evinde bir gece 3–8 dolar, yemek ise ayrı hesaplanıyor. Trekten önce ve sonra Thamel’de ucuz yer bulmak kolay.
Programların fiyatı şöyle. Everest ana kampı treki rehber, uçuş ve izinlerle 1200–2000 dolar, Poon Hill 300–500 dolar, Chitwan safarisi 50 dolar, yamaç paraşütü ise 90 dolar tutuyor. Uçuş hariç trek dâhil iki haftalık seyahat kişi başı 900–1500 dolara sığıyor.
Katmandu’ya Qatar Airways, flydubai ve Türk Hava Yolları uçuyor; Katmandu’ya uçak bileti ekim-kasımda pahalanıyor, Delhi üzerinden seçenek ise ucuza geliyor. Everest ya da Annapurna trekini, Pokhara ve Chitwan’ı tek programda veren Nepal trek turu paketleri rehberi, izni ve sigortayı bir arada çözüyor; ilk trek için ise en güvenli yol bu.
Nepal hakkında sık sorulan sorular
Nepal seyahati için kaç gün gerekiyor?
Treksiz Katmandu, Pokhara ve Chitwan sekiz-on gün. Poon Hill ile on iki gün, Everest ana kampı ile on sekiz-yirmi gün.
Trek için sporcu olmak gerekiyor mu?
Hayır; Poon Hill ve Annapurna ana kampı orta fiziksel formdaki herkes için, günde beş-altı saat yavaş yürüyüş. Everest treki daha uzun ve yüksek, önceden hazırlık ve sabır istiyor.
Everest’i dağa çıkmadan görmek mümkün mü?
Evet; Katmandu’dan sabahki «dağ uçuşu» bir saat ve 200 dolar, Nagarkot ve Poon Hill ise silsileyi gösteriyor. Everest’in kendisi Lukla tarafından ya da uçuştan görünüyor.
Son olarak
Nepal havalimanında vize, çok ucuz fiyat ve dünyanın en yüksek dağlarını dağ evi rahatlığıyla veren bir ülke; mevsimi doğru seçen ve yüksekliğe saygı duyan biri için ömürlük bir seyahat. Vize ve izin kuralları Nepal sayfasında anlatıldı; trek ya da vadi güzergâhını birlikte kurmak için başvuru formunu doldurun.
Not: Yazıdaki fiyatlar yayın tarihine aittir ve mevsime göre değişebilir.
