Gürcistan Bakü’den en yakın ve en çok gidilen yurt dışı. Akşam trene biniyorsunuz, sabah Tiflis’te oluyorsunuz. Pasaporta damga vuruluyor, vize sorulmuyor. Bir yıl kalma hakkınız var. Ama yakın olduğu için çoğumuz yalnızca Tiflis’i ve Batum’u görüyoruz. Kaheti’nin şarap köyleri, Kazbegi’nin dağ kilisesi, Borjomi’nin şifalı suyu ve Svaneti’nin kuleleri kenarda kalıyor. Bu yazı hem ilk kez gidenler hem de “bu sefer başka türlü gideyim” diyenler için: güzergâh, ulaşım, kaplıcalar, yemek, mevsim ve bütçe.
Gürcistan hakkında kısaca
| Başkent | Tiflis |
| Dil | Gürcüce; yaşlı kuşakta Rusça, gençlerde İngilizce, Marneuli ve Tiflis’te Azerbaycan Türkçesi |
| Para birimi | Lari (GEL), 1 dolar ≈ 2,7 lari; şehirlerde kart, köylerde nakit |
| Vize | Azerbaycan vatandaşları için 1 yıl vizesiz |
| En iyi zaman | Mayıs–haziran ve eylül–ekim; yazın Batum, kışın Gudauri |
| Yol | Bakü–Tiflis gece treni 12 saat, uçuş 1 saat, arabayla 8 saat |
| Günlük bütçe | Orta düzeyde 50–80 dolar |
Tiflis: eski şehir, kükürt hamamları ve Fabrika
Tiflis’in eski şehri Kura nehrinin iki yakasında ahşap balkonlu evlerden oluşuyor. Narikala kalesine teleferikle çıkıyorsunuz; Metehi kilisesi ve Barış köprüsü de yakında. İki gün yetiyor.
Abanotubani kükürt hamamları şehrin simgesi. Genel hamam 5–10 lari, keseyle ayrı kabinde bir saat ise 60–150 lari tutuyor. Gece saatleri daha sakin oluyor, çıkarken insan kendini yeniden doğmuş gibi hissediyor.
Gerisi zevke göre seçiliyor. Kuru köprü pazarında Sovyet antikaları satılıyor, Fabrika eski bir dikiş fabrikasında kurulmuş hostel ve kafe mekânı, Mtatsminda lunaparkına ise füniküler ile çıkıyorsunuz; çocukla mutlaka oraya gidin. Şehirden yirmi dakika uzaktaki Mtsheta eski başkent ve Cvari manastırıyla birlikte yarım gün alıyor. Tiflis’te Azerbaycan restoranı ve helal yemek bulmak ise hiç sorun değil.
Gürcistan bölgeleri: Kaheti, Kazbegi, Batum, Svaneti
Kaheti Tiflis’ten iki saat uzakta, şarap bölgesinde. Sighnaghi “aşk şehri” diye anılıyor, surlarıyla ve Alazan vadisine açılan manzarasıyla tanınıyor. Telavi bölgenin merkezi, köylerde ise kvevri şarabının tadımı düzenleniyor. Azerbaycan sınırında Lagodekhi millî parkı kalıyor.
Kazbegi’ye, resmî adıyla Stepantsminda’ya Gürcü Askerî yoluyla üç saat sürüyor. İki bin yüz yetmiş metrede duran Gergeti Teslis kilisesi, beş bin metrelik Kazbek dağının fonunda bütün Kafkasya’nın en ünlü fotoğrafı. Yolda Ananuri kalesi ve Gudauri merkezi var.
Batum Karadeniz kıyısında. Kumarhaneleri, bulvarı, botanik bahçesi ve yaz gece hayatıyla tanınıyor. Tiflis’ten trenle beş saat sürüyor. Svaneti, Mestia ve Uşguli kule köyleriyle en vahşi dağ bölgesi; Uşguli Avrupa’nın en yüksek sürekli yerleşik köyü ve oraya yalnızca hazirandan eylüle gidiliyor, yol zor, manzara ise her şeye değer. Kutaisi, Prometheus mağarası ve Gelati manastırıyla batının merkezi.
Gürcistan’ın kaplıcaları: Borjomi, Tskaltubo, Sairme
Borjomi maden suyuyla dünyada tanınan bir kaplıca. Merkezî parkta sıcak kaynak suyu ücretsiz içiliyor, insanlar elinde şişeyle sıraya giriyor, parkın sonunda kükürtlü açık havuzlar var. Likani sanatoryumları mide-bağırsak ve metabolizma için 7–14 günlük kür sunuyor, tam pansiyon günde 60–120 dolar. Kutaisi yakınındaki Tskaltubo radon suyuyla eklem ve sinir hastalıkları için Sovyet döneminin ünlü kaplıcası; şimdi restore ediliyor ve eski sanatoryum binaları başlı başına bir manzara. Sairme dağlarda maden suyu, Akhtala çamur tedavisi, Abastumani dağ havasıyla tanınıyor. Gudauri ve Bakuriani aralıktan marta kayak merkezleri; Gudauri Bakü’ye en yakın ciddi kayak pisti, günlük bilet 25–35 dolar.
Ulaşım: tren, dolmuş ve Bolt
Bakü’den Tiflis’e gece treni akşam yola çıkıyor ve sabah sizi Tiflis’te indiriyor; kuşetli 30–60 manat tutuyor. Sınır kontrolü trenin içinde yapılıyor, yani yataktan kalkmıyorsunuz; bileti ise ADY uygulamasından ya da gardan alıyorsunuz. Uçuş bir saat, AZAL ve Georgian Airways yapıyor. Arabayla Böyük Kesik sınırından sekiz saat sürüyor, yeşil kart sigortası isteniyor.
Ülke içinde Tiflis–Batum hızlı treni beş saat sürüyor ve 20–30 lari tutuyor. Dolmuşlar her yöne ucuz gidiyor, ama sıkışık oluyor; Kazbegi’ye Didube garından on beş lari.
Şehir içinde metro bir lari, Bolt ve Yandex Go ile gidiş ise 5–10 lari. Araba kiralama günde 30–50 dolar tutuyor; dağ yolları için SUV alın, Azerbaycan ehliyeti geçiyor.
Gürcü mutfağı ve supra
Haçapuri her bölgede farklı pişiyor. Acara haçapurisi kayık şeklinde, üstüne yumurta kırılıyor. İmereti haçapurisi ise düz ve peynirli. Hinkali etli sulu bohçalar, elle yeniyor, “kuyruğu” tabakta kalıyor; çatalla yiyeni Gürcüler gülümseyerek izliyor. Mtsvadi şiş kebabı. Pkhali cevizli sebze, lobio ise fasulye yemeği. Çurçhela ceviz ve üzüm suyundan yapılıyor. Tiflis’te öğle yemeği 15–25 lari, köy misafir evinde şarapla akşam yemeği 30–40 lari. Supra geleneksel ziyafet ve tamadanın kadehleri; köy misafir evinde mutlaka katılın, Gürcü misafirperverliği tam da bu.
Helal konusunda rahatsınız. Tiflis’te onlarca Azerbaycan ve Türk restoranı var, Marneuli bölgesi tamamen Azerbaycan mutfağı. Haçapuri ve pkhali zaten etsiz; hinkali ve mtsvadi domuz ya da dana etiyle oluyor, sipariş verirken sorun. Borjomi ve Nabeghlavi suyu her yerde.
Devamını okuyun: Gürcistan vizesi gerekiyor mu? Bir yıl vizesiz, kara sınırı, tren ve Abhazya kuralı
Gürcistan’a ne zaman gitmeli, kaça mal oluyor?
Mayıs-haziran yeşil ve çiçekli geçiyor, eylül-ekim ise rtveli, yani üzüm hasadı zamanı ve Kaheti’nin en güzel dönemi. Temmuz-ağustosta Tiflis’te hava otuz beş dereceye çıkıyor, herkes Batum’a ve dağlara kaçıyor. Aralıktan marta Gudauri’de kayak mevsimi, Tiflis ise yılbaşında hem ışıklı hem sakin oluyor.
Konaklamaya gelince, Tiflis’te üç yıldızlı otel 40–70 dolar, eski şehirde butik otel ise 80–120 dolar tutuyor. Kaheti ve Kazbegi misafir evleri 25–40 dolara düşüyor. Hafta sonu Tiflis’te fiyatlar yükseliyor, bu yüzden tarihleri karşılaştırın.
Trenle beş günlük bir seyahat kişi başı 400–600 dolara sığıyor. Uçakla gidenler için Tiflis uçak bileti Nevruz ve yılbaşında çabuk tükeniyor. Tiflis, Kaheti ve Kazbegi’yi iki-üç güne sığdıran Gürcistan turu paketleri ise hafta sonu seyahati için en çok sorulan seçenek. Bölge ve kaplıca bilgisi Georgia Travel portalında.
Gürcistan hakkında sık sorulan sorular
Gürcistan için kaç gün gerekiyor?
Tiflis ve Mtsheta iki gün, Kaheti bir-iki gün, Kazbegi bir-iki gün; toplam beş-altı gün. Batum ya da Svaneti ile on gün.
Kimlikle geçilebilir mi?
Hayır, pasaport gerekiyor. Pasaport seyahat süresinden uzun geçerli olmalı; 90 günden fazla kalanlar kayıt yaptırmak zorunda değil.
Çocukla hangi güzergâh iyi?
Tiflis, Mtatsminda parkı, Borjomi parkı ve Batum yunus akvaryumu. Kazbegi yolu uzun ve virajlı, küçük çocukla yorucu.
Son olarak
Gürcistan bir gecelik tren yolunda dağ, şarap, kaplıca ve deniz veren vizesiz ve ucuz bir komşu. Tiflis’in dışına çıkan her seferinde yeni bir ülke görüyor. Giriş kuralları Gürcistan sayfasında toplanmış; kaplıca ve dağ güzergâhını birlikte kurmak için başvuru formunu doldurun.
Not: Yazıdaki fiyatlar yayın tarihine aittir ve mevsime göre değişebilir.
