Gürcüstan Bakıdan ən yaxın və ən çox gedilən xarici ölkədir. Axşam qatara minirsiniz, səhər Tbilisidə olursunuz. Pasporta möhür vurulur, viza soruşulmur. Bir il qalmaq hüququnuz var. Amma yaxın olduğu üçün çoxumuz ancaq Tbilisi və Batumini görürük. Kaxetiyanın şərab kəndləri, Kazbeginin dağ kilsəsi, Borjominin müalicə suyu və Svanetinin qüllələri kənarda qalır. Bu yazı həm ilk dəfə gedənlər, həm də «bu dəfə başqa cür gedim» deyənlər üçündür, marşrut, nəqliyyat, kurortlar, yemək, mövsüm və büdcə.
Gürcüstan haqqında qısa
| Paytaxt | Tbilisi |
| Dil | Gürcü dili; rus dili yaşlı nəsildə, ingilis dili gənclərdə, Azərbaycan dili Marneuli və Tbilisidə |
| Valyuta | Lari (GEL), 1 dollar ≈ 2,7 lari; kart şəhərlərdə, kəndlərdə nağd |
| Viza | Azərbaycan vətəndaşları üçün 1 il vizasız |
| Ən yaxşı vaxt | May–iyun və sentyabr–oktyabr; yay Batumi, qış Qudauri |
| Yol | Bakı–Tbilisi gecə qatarı 12 saat, uçuş 1 saat, maşınla 8 saat |
| Gündəlik büdcə | Orta səviyyədə 50–80 dollar |
Tbilisi: köhnə şəhər, kükürd hamamları və Fabrika
Tbilisinin köhnə şəhəri Kür çayının iki sahilində taxta eyvanlı evlərdən ibarətdir. Narikala qalasına kanat yolu ilə qalxırsınız, Metexi kilsəsi və Sülh körpüsü də yaxınlıqdadır. İki gün bəs edir.
Abanotubani kükürd hamamları şəhərin simvoludur. Ümumi hamam 5–10 lari, kisə ilə ayrıca kabinin bir saatı isə 60–150 lari çəkir. Gecə saatları daha sakit olur, çıxanda adam özünü yenidən doğulmuş kimi hiss edir.
Qalan yerlər zövqə görə seçilir. Quru körpü bazarında sovet antikvarı satılır, Fabrika keçmiş tikiş fabrikində qurulmuş hostel və kafe məkanıdır, Mtatsminda gəzinti parkına isə funikulyorla qalxırsınız, uşaqla mütləq ora gedin. Şəhərdən iyirmi dəqiqə aralıdakı Mtsxeta qədim paytaxtdır və Cvari monastırı ilə birlikdə yarım gün aparır. Tbilisidə Azərbaycan restoranı və halal yemək tapmaq isə heç problem deyil.
Gürcüstan bölgələri: Kaxetiya, Kazbegi, Batumi, Svaneti
Kaxetiya Tbilisidən iki saat aralıda, şərab bölgəsindədir. Siqnaqi «sevgi şəhəri» adlanır, divarları və Alazan vadisinə açılan mənzərəsi ilə tanınır. Telavi bölgənin mərkəzidir, kəndlərdə isə kvevri şərabının dadımı təşkil olunur. Azərbaycan sərhədində Laqodexi milli parkı qalır.
Kazbegiyə, rəsmi adı ilə Stepantsmindaya Hərbi Gürcü yolu ilə üç saat çəkir. İki min yüz yetmiş metrdə dayanan Gergeti Üçlük kilsəsi beş min metrlik Kazbek dağının fonunda bütün Qafqazın ən məşhur fotosudur. Yolda Ananuri qalası və Qudauri kurortu var.
Batumi Qara dəniz sahilindədir. Kazino, bulvar, botanika bağı və yay gecə həyatı ilə tanınır. Tbilisidən qatarla beş saat çəkir. Svaneti Mestiya və Uşquli qüllə kəndləri ilə ən vəhşi dağ bölgəsidir, Uşquli Avropanın ən yüksək daimi kəndidir və ora yalnız iyundan sentyabra gedilir, yol çətindir, mənzərə isə hər şeyə dəyər. Kutaisi Prometey mağarası və Gelati monastırı ilə qərbin mərkəzidir.
Gürcüstanın müalicə kurortları: Borjomi, Tsxaltubo, Saeirme
Borjomi mineral suyu ilə dünyada tanınan kurortdur. Mərkəzi parkda isti bulaq suyu pulsuz içilir, adam əlində butulka növbəyə durur, parkın sonunda kükürdlü açıq hovuzlar var. Likani sanatoriyaları mədə-bağırsaq və maddələr mübadiləsi üçün 7–14 günlük kurs təklif edir, tam pansion gündə 60–120 dollar. Tsxaltubo Kutaisi yaxınlığında radon suyu ilə oynaq və sinir xəstəlikləri üçün sovet dövrünün məşhur kurortudur, indi bərpa olunur, köhnə sanatoriya binaları özü ayrıca mənzərədir. Saeirme dağlarda mineral su, Axtala palçıq müalicəsi, Abastumani dağ havası ilə tanınır. Qudauri və Bakuriani dekabrdan marta xizək kurortlarıdır, Qudauri Bakıdan ən yaxın ciddi xizək yamacıdır, gün bileti 25–35 dollar.
Nəqliyyat: qatar, marşrutka və Bolt
Bakıdan Tbilisiyə gecə qatarı axşam yola düşür və səhər sizi Tbilisidə düşürür, kupe 30–60 manat çəkir. Sərhəd yoxlaması qatarın içində keçir, yəni yataqdan qalxmırsınız, bileti isə ADY tətbiqindən ya da vağzaldan alırsınız. Uçuş bir saatdır, AZAL və Georgian Airways edir. Maşınla Böyük Kəsik sərhədindən səkkiz saat çəkir, yaşıl kart sığortası tələb olunur.
Ölkənin içində Tbilisi–Batumi sürətli qatarı beş saat çəkir və 20–30 lari tutur. Marşrutkalar hər istiqamətə ucuz gedir, amma sıx olur, Kazbegiyə Didube vağzalından on beş laridir.
Şəhər içində metro bir lari, Bolt və Yandex Go ilə gediş isə 5–10 laridir. Maşın kirayəsi gündə 30–50 dollar çəkir, dağ yolları üçün SUV götürün, Azərbaycan vəsiqəsi keçir.
Gürcü mətbəxi və supra
Xaçapuri hər bölgədə fərqli bişir. Acara xaçapurisi qayıq formasındadır, üstünə yumurta vurulur. İmereti xaçapurisi isə düz və pendirlidir. Xinkali ət şirəli düyünçələrdir, əllə yeyilir, «quyruğu» boşqabda qalır, çəngəllə yeyəni gürcülər gülümsəyərək izləyir. Mtsvadi kababdır. Pxali qoz pastalı tərəvəz, lobio isə lobya yeməyidir. Çurçxela qoz və üzüm şirəsindən hazırlanır. Tbilisidə nahar 15–25 lari, kənd qonaq evində axşam yeməyi şərabla 30–40 lari. Supra ənənəvi ziyafət və tamada tostlarıdır, kənddə qonaq evində mütləq iştirak edin, gürcü qonaqpərvərliyi elə odur.
Halal məsələsində rahatsınız. Tbilisidə onlarla Azərbaycan və türk restoranı var, Marneuli bölgəsi tam Azərbaycan mətbəxidir. Xaçapuri və pxali özü ətsizdir, xinkali və mtsvadi donuz və ya mal əti ilə olur, sifariş verəndə soruşun. Borjomi və Nabeğlavi suyu hər yerdədir.
Ətraflı oxu: Gürcüstana viza lazımdırmı? Bir il vizasız, quru sərhəd, qatar və Abxaziya qaydası
Gürcüstana nə vaxt getməli, neçəyə başa gəlir?
May-iyun yaşıl və çiçəkli keçir, sentyabr-oktyabr isə rtveli, yəni üzüm yığımı vaxtıdır və Kaxetiyanın ən gözəl dövrüdür. İyul-avqustda Tbilisidə hava otuz beş dərəcəyə qalxır, hamı Batumi və dağlara qaçır. Dekabrdan marta qədər Qudauridə xizək mövsümüdür, Tbilisi isə Yeni ildə həm işıqlı, həm sakit olur.
Yaşayışa gəlincə, Tbilisidə üç ulduz otel 40–70 dollar, köhnə şəhərdə butik otel isə 80–120 dollar çəkir. Kaxetiya və Kazbegi qonaq evləri 25–40 dollara düşür. Həftə sonu Tbilisidə qiymətlər qalxır, ona görə tarixləri müqayisə edin.
Qatarla beş günlük səfər adambaşı 400–600 dollara sığır. Uçuşla gedənlər üçün Tbilisiyə aviabilet Novruz və Yeni ildə tez tükənir. Tbilisi, Kaxetiya və Kazbegini iki-üç günə sığdıran Gürcüstan turu paketləri isə həftə sonu səfəri üçün ən çox soruşulan variantdır. Bölgə və kurort məlumatı Georgia Travel portalındadır.
Gürcüstan haqqında tez-tez verilən suallar
Gürcüstan üçün neçə gün lazımdır?
Tbilisi və Mtsxeta iki gün, Kaxetiya bir-iki gün, Kazbegi bir-iki gün, cəmi beş-altı gün. Batumi və ya Svaneti ilə on gün.
Şəxsiyyət vəsiqəsi ilə keçmək olar?
Xeyr, xarici pasport lazımdır. Pasport səfər müddətindən artıq etibarlı olmalıdır, 90 gündən çox qalanlar qeydiyyat tələb etmir.
Uşaqla hansı marşrut yaxşıdır?
Tbilisi, Mtatsminda parkı, Borjomi parkı və Batumi delfinariumu. Kazbegi yolu uzun və serpantindir, kiçik uşaqla yorucudur.
Sonda
Gürcüstan bir gecəlik qatar yolunda dağ, şərab, kurort və dəniz verən vizasız və ucuz qonşudur. Tbilisidən kənara çıxan adam hər dəfə yeni bir ölkə görür. Giriş qaydaları Gürcüstan səhifəsində yığılıb, kurort və dağ marşrutunu birlikdə qurmaq üçün müraciət formasını doldurun.
Qeyd: Yazıdakı qiymətlər dərc olunduğu tarixə aiddir və mövsümə görə dəyişə bilər.
