On yıl önce Bakü’de Arnavutluk denince insanın aklına yalnızca eski filmler gelirdi. Şimdiyse her yaz Ksamil plajının turkuaz suyu tanıdıkların sayfalarını dolduruyor ve herkes birbirine oraya nasıl gittiğini soruyor. Cevap da basit: vize yok, deniz Yunanistan’ın denizi, fiyatlar ise onun yarısı. Ama Arnavutluk öylesine gidilip gezilen bir ülke değil; ulaşımı kendine özgü, mesafeler haritada göründüğünden uzun sürüyor, mevsim ise kısa. Bu yazıyı ilk kez gidenler için yazıyorum: nereye gitmeli, nasıl hareket etmeli, ne yemeli ve neye önceden hazırlıklı olmalı.
Kısaca Arnavutluk
| Başkent | Tiran |
| Dil | Arnavutça; gençler İngilizce ve İtalyanca biliyor |
| Para birimi | Lek (ALL), 1 avro ≈ 100 lek; avro da yaygın kabul ediliyor |
| Vize | Azerbaycan vatandaşlarına 90 gün vizesiz |
| En iyi zaman | Mayıs–haziran, eylül; temmuz-ağustos sıcak ve pahalı |
| Uçuş | Direkt sefer yok, İstanbul üzerinden 2+2 saat |
| Günlük bütçe | Orta seviyede 50–70 avro |
Arnavutluk’ta nereye gitmeli, Tiran’dan sonra ne var?
Tiran ülkenin kapısı ve ona bir-iki günden fazla ayırmaya gerek yok. İskender Bey Meydanı, renge boyanmış Sovyet tipi binalar, Blloku mahallesinin kafeleri ve Dajti dağına çıkan teleferik; işte bu kadar. Şehir güzel olduğu için değil, rahat olduğu için hoşa gidiyor: her şey yürüme mesafesinde ve akşamları sokaklar insanla doluyor.
Asıl Arnavutluk ise Tiran’dan çıkınca başlıyor.
Berat «bin pencereli şehir» diye anılıyor. Nehrin üstündeki tepede beyaz Osmanlı evleri üst üste dizilmiş, kalesinde ise hâlâ insanlar yaşıyor; Tiran’dan günübirlik gezi için ideal. Gjirokastra taş damlı evleriyle güneye giden yolun üzerinde; orayı durmadan geçmek olmaz.
Sahile gelince, Saranda güneyin merkezi, Ksamil ise ondan yalnızca on beş kilometre uzakta. Suyu Maldiv fotoğraflarındaki gibi, adacıklara ise sahilden yüzerek gidiliyor. Daha sakin bir yer isteyenler Himara ve Dhërmi köylerine çıkıyor; orada plaj daha taşlı, manzara daha güzel.
Ksamil’den Butrint antik kentine on dakika, Korfu adasına ise feribotla yarım saat sürüyor. Bir şeyi aklınızda tutun: Korfu Yunanistan ve Schengen vizesi istiyor. Dağ sevenler için kuzeyde Shkodra ve Theth millî parkı var; orası ise bambaşka bir seyahat.
Arnavutluk’ta nasıl hareket etmeli: furgon, otobüs mü, araba mı?
Buraya ilk gelenin en çok şaşırdığı şey ulaşım. Demir yolu pratikte çalışmıyor, ülke «furgon» dedikleri minibüslerle hareket ediyor. Furgon dolunca yola çıkıyor, tarife yaklaşık, bilet yok, parayı şoföre nakit veriyorsunuz. Bizim dolmuşlara benziyor, sadece daha uzun yol gidiyor. Tiran’dan Saranda’ya büyük otobüsler de var; tarifeyi ve fiyatı önceden kontrol etmek yaz aylarında yeri garantiye alıyor. Yol dağlardan geçtiği için beş-altı saat sürüyor. Berat’a iki saat, Shkodra’ya da aynı kadar.
Doğrusu, en rahat seçenek araba kiralamak. Günde 25–40 avroya veriyorlar, Azerbaycan ehliyetini kabul ediyorlar. Yalnızca iki şeyi bilin: dağ yolları dar ve yerli şoförler çok cesur sürüyor, bu yüzden sigortayı tam alın, fark birkaç avro. Tiran havalimanından şehre her saat otobüs var; taksiyle gidecekseniz fiyatı binmeden konuşun. Şehir içinde taksi ucuz, uygulamayla da çağrılabiliyor.
Arnavut mutfağı bizimkine benziyor mu?
Evet, beklediğinizden çok benziyor. Akdeniz ile Balkan’ın karışımı; yani zeytinyağı, yoğurt, kuzu eti ve hamur. Börek her köşede satılan katlı bir börek; kahvaltı bir avroya çözülüyor. Tavë kosi yoğurtta pişmiş kuzu eti; insan ilk kez yediğinde bunu bizim ovdux ile kebabın karışımına benzetiyor. Fërgesë biber ve peynirden yapılan bir Tiran yemeği; sahilde ise menü ızgara balık, kalamar ve midyeden oluşuyor. Bir köye düşerseniz sofraya mutlaka ev peyniri, zeytin ve rakı gelecek; reddetmek ayıp sayılıyor.
Kahve meselesi ayrıca konuşulmalı. Arnavutlar İtalya’nın yanında yaşadıklarını unutmuyorlar: espresso bir avro ve her sokakta üç kafe var. Restoranda sıradan bir öğle yemeği 8–12 avro, sahil restoranında balık 15–20 avro tutuyor. Musluk suyunu içmeyin, şişe suyu her yerde ucuz.
Arnavutluk’a ne zaman gitmek iyi?
Sahil Akdeniz ikliminde; deniz mevsimi haziran–eylül, temmuz-ağustosta hava 32–35 dereceye çıkıyor, su 25 derece oluyor. Ben mayıs ve eylülü öneriyorum: hava hâlâ sıcak, plajlar boşalıyor, fiyatlar ise yarıya iniyor. Ekimden sonra Riviera köyleri kapanıyor; Tiran ve Berat ise yıl boyu geziliyor. Kışın dağlara kar yağıyor, Theth ve Valbona güzergâhları yalnızca haziran–eylül arasında açık oluyor. Bayram ve festival takvimini Arnavutluk millî turizm portalında görebilirsiniz.
Devamını okuyun: Arnavutluk vizesi gerekiyor mu? Azerbaycan vatandaşları için ayrıntılı rehber
Arnavutluk seyahati kaça mal oluyor?
Arnavutluk Avrupa’nın en ucuz sahil ülkelerinden biri ve bu hâlâ böyle. Tiran’da iyi bir otel 40–60 avro, Ksamil’de sezonda 60–100 avro tutuyor; sezon dışında ise fiyat yarıya iniyor.
Ufak masraflar da az. Plajda şezlong ve şemsiye 10–15 avro, şehirler arası furgon 3–8 avro, müze girişi ise 2–5 avro. Uçuş hariç bir haftalık seyahat kişi başı 400–600 avroya sığıyor.
Para meselesinde bir incelik var. Kart Tiran’da geçiyor, sahilde ve küçük şehirlerde ise nakit lek gerekiyor. Avroyu ATM’de değil, döviz bürosunda bozdurun; komisyon epey az oluyor.
Bütçenin en büyük kısmı uçuş, çünkü direkt sefer yok. Bakü–Tiran uçak bileti ararken İstanbul üzerinden iki ayrı bilet almak çoğu zaman ucuza geliyor; yaz tarihlerini ise erken alın, ağustosta Tiran seferleri doluyor.
Seyahat için pratik öneriler
- Güvenlik. Ülke turist için sakin, sokak suçu az, asıl risk trafik.
- Dil. Yaşlı kuşak İtalyanca, gençler İngilizce konuşuyor; Türkçe bilenler yalnızca birkaç kelimeyi yakalıyor.
- Sigorta. Zorunlu değil, ama devlet hastaneleri zayıf, özel klinik pahalı; sigorta alın.
- Helal yemek. Nüfusun çoğu Müslüman, domuz eti menülerde ayrıca belirtiliyor.
- İnternet. Havalimanında yerel SIM 10 avroya büyük paket veriyor, sahilde de çalışıyor.
- Komşu ülkeler. Karadağ vize istiyor, Kuzey Makedonya ve Kosova Schengen vizesi olmadan kapalı; vizesiz kombinasyon Sırbistan ve Bosna.
Furgon ve yolla uğraşmak istemeyenler için Tiran, Berat, Saranda ve Ksamil hattını kapsayan Arnavutluk turu paketleri var; grupla gidince ulaşım meselesi kendiliğinden çözülüyor, Butrint gibi yerleri de rehber anlatıyor.
Arnavutluk hakkında sık sorulan sorular
Arnavutluk aileyle gitmek için uygun mu?
Evet, özellikle Ksamil ve Saranda: su sığ, restoran bol, fiyatlar ucuz. Çocukla furgonda seyahat etmek yorucu; araba kiralamak daha rahat olur.
Kaç gün yeterli?
Tiran ve Berat için üç gün, sahil için beş-yedi gün yeter. Ülkenin tamamını acele etmeden görmek istiyorsanız on gün planlayın.
Lek nereden alınır?
Bakü’de lek satılmıyor; avro götürüp Tiran’da döviz bürosunda bozduruyorsunuz. Havalimanındaki kur şehirdekinden kötü, orada yalnızca taksi parası kadar bozdurun, kalanını şehirde.
Son olarak
Arnavutluk vizesiz, ucuz ve henüz turistten yorulmamış bir Adriyatik ülkesi; ulaşımı ve mevsimi hesaba katan için Avrupa’nın en avantajlı deniz tatili tam da burada. Giriş kuralları ve sınır koşulları Arnavutluk sayfasında toplandı; bileti, oteli ve güzergâhı birlikte kurmak istiyorsanız başvuru formunu doldurun.
Not: Yazıdaki fiyatlar ve tarifeler yayın tarihine aittir ve mevsime göre değişebilir.
