Norveç dünyanın ən gözəl təbiətinə sahib ölkələr siyahısında həmişə ilk beşlikdə olur. Min metrlik qayaların arasına girən fyordlar, Lofotendəki qırmızı balıqçı evləri, yayda batmayan günəş və qışda göydə yanan işıqlar bir ölkəyə sığıb. Bizim üçün iki maneə var: viza iyirmi beş günə qədər çəkir, qiymətlər isə dünyanın ən yüksəkləri sırasındadır və bir pivə on iki avroya gəlir.
Amma bu ölkənin ən yaxşı tərəfi, yəni təbiətin özü, pulsuzdur və düzgün planla büdcə idarə olunur. Aşağıda Oslonu, Bergeni və fyord marşrutunu bir yerə yığmışam. Lofoten, nəqliyyat, yemək və mövsüm məsələsi də buradadır.
Norveç haqqında qısa
| Paytaxt | Oslo |
| Dil | Norveç dili; ingilis dili hamı tərəfindən mükəmməl |
| Valyuta | Norveç kronu (NOK), 1 avro ≈ 11,5 kron; nağd demək olar lazım deyil |
| Viza | Şengen «C» vizası, VFS Bakı, qərar Ankarada, 25 gün |
| Ən yaxşı vaxt | İyun–avqust fyordlar; sentyabr–mart şimal işıqları |
| Uçuş | İstanbul üzərindən Osloya 7–8 saat |
| Gündəlik büdcə | Orta səviyyədə 200–300 avro |
Oslo və Bergen
Oslo giriş qapısıdır və iki gün ona tam bəs edir. Opera binasının damı küçə səviyyəsindən başlayır, ona görə şəhərlilər yuxarı qalxıb orada piknik edir. Munk muzeyində «Çığırtı» saxlanılır, Vigeland parkında isə iki yüzə yaxın heykəl bir bağçaya yığılıb.
Bygdøy yarımadasında Fram və Kon-Tiki muzeyləri dayanır, hər ikisi dəniz səyahətləri haqqındadır. Bergenə isə yeddi saatlıq dəmir yolu ilə gedilir və bu xətt Avropanın ən mənzərəliləri arasında sayılır. Yəni səfərin bir hissəsi elə qatarın pəncərəsində keçir.
Bergendə Bryggen limanının taxta evləri UNESCO siyahısındadır və şəhərin ən çox foto çəkilən yeridir. Fløibanen funikulyoru sizi şəhərin üstünə qaldırır, aşağıda isə balıq bazarı və Qriqin evi qalır. İldə iki yüz qırx gün yağış yağır, bergenlilər bununla az qala fəxr edir, ona görə su keçirməyən gödəkçə burada məcburi əşyadır.
Bergen həm də fyord turlarının bazasıdır. Mostraumen istiqamətində gəmi üç saat çəkir, Hardanger fyordu isə meyvə bağları ilə birlikdə tam gün aparır. Cənubda Stavanger şəhəri Preikestolen qayasının başlanğıc nöqtəsidir, qaya Lysefjordun üstündə altı yüz metr hündürlükdə dayanır və ora yürüş dörd saat çəkir.
Fyordlar, Lofoten, Tromsø: Norveç şəhərdən kənarda
Geyranger fyordu Yeddi bacı şəlaləsi və Dalsnibba mənzərə nöqtəsi ilə ölkənin simvoluna çevrilib. Ora Ålesund şəhərindən gəmi ilə bir saat yarım çəkir. Nærøy fyordu isə ən dar və ən dramatik olanıdır, ona Flåm kəndindən çıxırlar.
Flåm dəmir yolu iyirmi kilometrdə səkkiz yüz altmış metr enir və dünyanın ən dik qatar xətlərindən sayılır. «Norway in a Nutshell» adlanan marşrut qatar, gəmi və avtobusu birləşdirib bir gündə tam fyord təcrübəsi verir, qiyməti isə 150–200 avro arasındadır. Vaxtı az olan üçün ən düzgün seçim budur.
Daha ciddi yürüş axtaranlar Oddadan Trolltunga qayasına qalxır. Bu, on saatlıq gediş-gəlişdir və yalnız iyundan sentyabra qədər mümkün olur. Hazırlıqsız çıxmaq isə burada real risk deməkdir.
Lofoten Şimal qütb dairəsinin üstündədir, orada dağlar və ağ çimərliklər var. Reine və Hamnøy kimi kəndlərdə qırmızı «rorbu» balıqçı evləri sıralanır. Yayda gecəyarısı günəşi, qışda şimal işıqları və sörf olur. Ora Bodødan bərə ilə və ya Leknes hava limanı vasitəsilə çatırsınız, üç-dörd gün ayırın. Tromsø «Arktikanın Parisi» adlanır və sentyabrdan marta şimal işıqlarının paytaxtıdır. Balina turları noyabrdan yanvara qədər təşkil olunur. Sami maral düşərgələri və Fjellheisen kanat yolu da buradadır. Hurtigruten sahil gəmisi Bergendən Kirkenesə yeddi gün, bütün sahili gəzir.
Norveçdə nəqliyyat: Vy qatarları, Widerøe, maşın və bərələr
Vy qatarları Oslodan Bergenə yeddi, Stavangerə səkkiz saat gedir. Erkən alınan «minipris» bileti 30–50 avroya düşür, son anda alanda isə yüz avrodan yuxarı ödəyirsiniz. Qatarla avtobusun fərqini bir axtarışda görmək bu ölkədə birbaşa pula çevrilir, Entur tətbiqi isə bütün nəqliyyatı bir ekranda toplayır.
Məsafələr böyük olduğu üçün daxili uçuşlar da ciddi variantdır, Oslodan Tromsöyə yol iki saat çəkir və bilet 60–150 avro arasında olur. Fyord bölgəsində isə maşın hər şeyi həll edir, gündəlik icarə 70–110 avrodur. Yollar dar, tunellər uzundur, bərələr isə marşrutun ayrılmaz hissəsidir və hər keçid 10–30 avro tutur.
Trollstigen serpantini yalnız yayda açıq olur, yol haqları isə avtomatik oxunur və hesab sonradan icarə şirkətindən gəlir. Osloda şəhərdaxili nəqliyyat üçün Ruter tətbiqi tramvayı, metronu və bərəni əhatə edir, sutkalıq bilet 12 avrodur. Hava limanından Flytoget ekspresi iyirmi dəqiqəyə gətirir və 20 avro alır, adi Vy qatarı isə eyni yolu təxminən yarı qiymətə gedir. Lofotendə avtobus seyrək işləyir, ona görə orada maşın demək olar məcburidir.
Qızılbalıq, brunost, kanelboller: Norveç mətbəxi və büdcə hiyləsi
Norveç mətbəxi əslində dənizdir. Qızılbalıq burada hər formada verilir, Lofotendə isə treska açıq havada qurudulur və ona tørrfisk deyilir. Bergendə balıq şorbası içmək adətdir, limanda krevet kağız külahda satılır, Arktikada isə kral krabı süfrəyə gəlir.
Quruda ən tanınmış yemək fårikål, yəni qoyun əti ilə bişirilən kələmdir. Brunost adlanan şirin qəhvəyi pendir vaflinin üstünə qoyulur və ilk dəfə dadan adamı çaşdırır. Restoranda əsas yemək 30–45 avro, nahar şorbası 18–25 avro, kafedə bir qəhvə isə 5 avro çəkir.
Büdcə hiyləsi sadədir və norveçlilər özləri də belə yaşayır. Rema 1000 və Kiwi supermarketlərindən alış-veriş edib mənzildə özünüz bişirsəniz, gündəlik xərc yarıya düşür. Yolda isə benzin stansiyalarında satılan isti sosiska ən ucuz naharı verir, kran suyu da dünyanın ən təmizlərindəndir.
Yerlilərin matpakke adlandırdığı sendviçli piknik elə bu məntiqin özüdür. Halal yemək məsələsi Osloda rahat həll olunur, Grønland məhəlləsində Pakistan, türk və Somali restoranları yan-yanadır. Digər şəhərlərdə isə kabab dükanları və hər yerdə tapılan balıq qalır.
Ətraflı oxu: Norveçə viza niyə 25 gün çəkir? VFS Bakı, Ankarada qərar və fyord planı
Mövsüm: gecəyarısı günəşi və şimal işıqları
İyundan avqusta qədər fyord və yürüş mövsümüdür, hava 15–22 dərəcə olur və bütün dağ yolları açıq qalır. Lofotendə gecəyarısı günəşi mayın sonundan iyulun ortasına qədər davam edir. Bu dövr eyni zamanda həm ən sıx, həm də ən bahalı vaxtdır. May və sentyabr isə sakit və ucuz keçir, üstəlik sentyabrda ilk şimal işıqları görünməyə başlayır.
Oktyabrdan marta qədər şimal işıqları mövsümüdür və ən yüksək şans Tromsö ilə Lofotendədir. Temperatur sahildə mənfi beşə, ölkənin içərilərində isə mənfi iyirmiyə enir. Dekabrda Tromsöda günəş ümumiyyətlə üfüqün üstünə qalxmır, fevral və martda isə Lofotendə işıqla qar balansı fotoqrafları çəkib gətirir.
Hava fyordlarda saatbaşı dəyişir, ona görə qat-qat geyim və su keçirməyən gödəkçə lazımdır. Şimal işıqları proqnozunu Visit Norway portalından izləmək olar.
Büdcə və bilet
Yaşayış bu ölkənin ən ağır xərcidir. Osloda üç ulduz otel gecəsi 150–220 avro, Bergendə 140–200 avro arasındadır. Flåm və Geyrangerdə yay qiymətləri 180–280 avroya qalxır, Lofotendə rorbu adlanan balıqçı kabinası isə 150–250 avro tutur. Kempinq və dağ evləri 40–80 avroya düşür, hostel çarpayısı isə 50–70 avrodur və Norveçdə büdcəni saxlayan əsas variant elə odur.
Gəzintilərin qiyməti ayrıca sətirdir. Flåm dəmir yolu 60 avro, fyord gəmisi 50–80 avro, Fløibanen funikulyoru isə 15 avro alır. Preikestolen yürüşünün özü pulsuzdur, yalnız parkinq 25 avro çəkir, Tromsödə şimal işıqları turu isə 120–180 avroya başa gəlir. Uçuşu çıxmaqla on günlük səfər adambaşı 2500–3500 avroya sığır.
Bakıdan birbaşa reys yoxdur, ona görə İstanbul üzərindən Osloya uçmaq ən adi yoldur. Osloya aviabilet yayda erkən alınmalıdır, Kopenhagen üzərindən Bergenə keçmək isə bir neçə saat qazandırır. Oslo, Flåm, Bergen və fyordları bir həftəyə yığan tur paketləri qatar, gəmi və otel bronlarını bir yerdə həll edir və yay aylarında bunun dəyəri xüsusilə hiss olunur.
Norveç haqqında tez-tez verilən suallar
Norveç üçün neçə gün lazımdır?
Oslo iki, fyordlar və Bergen dörd-beş gün, cəmi bir həftə. Lofoten və ya Tromsø ilə on-on iki gün.
Şimal işıqları üçün Tromsø, yoxsa Lofoten?
Tromsø turlar, uçuş və şəhər rahatlığı ilə ilk dəfə üçün asandır. Lofoten dağ və dəniz fonunda daha gözəl kadr verir, amma maşın və daha çox gecə tələb edir.
Ən ucuz necə gəzmək olar?
Sentyabrda gedin və «minipris» qatar biletlərini erkən alın. Supermarketdən istifadə edin, mənzil kirayələyin. Yürüşlər isə onsuz da pulsuzdur. Norveçdə hər kəsin təbiətə giriş hüququ var, çadır qurmaq pulsuzdur.
Sonda
Norveç bahalı ölkədir, amma ən yaxşı hissəsi pulsuzdur. Fyordlar yay üçün, şimal işıqları isə qış üçündür və hər ikisi erkən plan istəyir. Viza müddəti və prosesi Norveç səhifəsində izah olunub, fyord və ya Arktika marşrutunu birlikdə qurmaq üçün müraciət formasını doldurun.
Qeyd: Yazıdakı qiymətlər dərc olunduğu tarixə aiddir və mövsümə görə dəyişə bilər.
