Xaricdə işləmək istəyən adamın qarşısına çıxan ilk anlaşılmazlıq budur: iş vizası ilə iş icazəsi eyni şey deyil. Birincisini konsulluq verir, ikincisini isə həmin ölkənin əmək orqanı və prosesi adətən işəgötürən başladır. Bu ardıcıllığı bilməyən adam aylarla yanlış qapı döyür. Aşağıda sistemin necə qurulduğunu və nədən ehtiyat etmək lazım olduğunu yazmışam.
Xaricdə iş vizası necə işləyir
Demək olar bütün ölkələrdə ardıcıllıq eynidir. Əvvəlcə konkret iş təklifi alırsınız, sonra işəgötürən yerli orqandan icazə üçün müraciət edir, icazə hazır olandan sonra siz konsulluğa viza üçün gedirsiniz. Yəni iş təklifi olmadan bu prosesi başlatmaq mümkün deyil.
Viza sizi ölkəyə buraxır, işləmək hüququnu isə gəldikdən sonra alacağınız yaşayış və iş icazəsi verir. Bəzi ölkələrdə bu iki sənəd bir kartda birləşir. Turist vizası ilə gəlib işləmək isə pozuntudur və aşkarlanarsa, giriş qadağası ilə nəticələnir.
İşəgötürənin üzərinə düşən hissə
Bir çox ölkədə şirkət əvvəlcə vakansiyanı yerli bazarda elan etməli və uyğun namizəd tapılmadığını sübut etməlidir. Bu prosedur vaxt aparır və məhz ona görə iş vizası tələbəlikdən uzun çəkir. Şirkət bu addımı atmağa hazır deyilsə, təklif praktikada işləməyəcək.
Avropa İttifaqında ixtisaslı mütəxəssislər üçün ayrıca kart sistemi var və orada iki əsas şərt qoyulur: uyğun ali təhsil və müəyyən həddən yuxarı əmək haqqı. Həddi hər ölkə özü təyin edir və hər il yenilənir. Miqrasiya qaydaları barədə rəsmi məlumat Avropa Komissiyasının qanuni miqrasiya səhifəsində verilib.
Ətraflı oxu: Tələbə vizası: sənədlər, maliyyə sübutu və müddət
Ölkəyə görə iş vizası fərqləri
| Avropa İttifaqı | İşəgötürən icazə alır, ixtisaslılar üçün ayrıca kart var |
| Britaniya | Sponsor lisenziyalı şirkət tələb olunur |
| Körfəz ölkələri | İcazəni tamamilə şirkət rəsmiləşdirir |
| Mövsümi işlər | Kənd təsərrüfatı və turizmdə qısamüddətli icazə |
Mövsümi icazələr ən əlçatan variantdır, amma müddəti qısadır və uzadılmır. Körfəz ölkələrində bütün prosesi şirkət aparır, sizdən yalnız sənəd və tibbi yoxlama tələb olunur. Sənədlərin tərcüməsi və diplomun tanınması isə bütün variantlarda ortaq addımdır. Bu mərhələləri planlaşdırmaq üçün sənəd hazırlığı üzrə dəstək almaq vaxta qənaət edir.
Fırıldaqdan necə qorunmaq
Bu sahədə ən çox aldadılan adam tələsəndir. Qabaqcadan böyük məbləğ istəyən və “zəmanətli iş vizası” vəd edən vasitəçidən uzaq durun, çünki heç kim viza zəmanəti verə bilməz. Real iş təklifi həmişə şirkətin öz adından, rəsmi e-poçtdan gəlir.
Müqaviləni imzalamazdan əvvəl şirkətin adını yerli reyestrdə yoxlayın, ünvanına və telefonuna baxın. Əmək haqqı, iş saatı və yaşayış şərtləri yazılı olsun. Pulu yalnız rəsmi hesaba və qəbz müqabilində ödəyin.
Qısası
Ardıcıllığı yadda saxlayın. Əvvəlcə iş təklifi gəlir, sonra işəgötürən icazəni alır, ondan sonra konsulluğa müraciət edirsiniz, yaşayış icazəsi isə artıq yerində rəsmiləşir. Diplomun tanınmasını əvvəlcədən başladın, turist vizası ilə işləməyin, zəmanət vəd edən vasitəçiyə pul verməyin. Sənəd prosesini birlikdə planlaşdırmaq üçün müraciət formasını doldurun.
Qeyd: İş icazəsi qaydaları ölkəyə və peşəyə görə dəyişir, müraciətdən əvvəl rəsmi mənbəni yoxlayın.
