Monteneqro kiçik ölkədə Adriatikin ən dərin körfəzini, orta əsr divarlı şəhərləri, Avropanın ən dərin kanyonunu və iki min beş yüz metrlik dağları bir yerə yığıb. Səhər Kotorun divarlarında, günorta Budva çimərliyində, axşam isə Durmitorun göllərində olmaq həqiqətən mümkündür.
Bizim üçün vacib bir dəyişiklik var. Vizasız rejim ləğv olunub, viza VFS Bakı vasitəsilə alınır. Çoxdəfəlik Şengen, ABŞ və Britaniya vizası olanlar isə otuz günə qədər vizasız girir. Aşağıda Kotor körfəzini, Budvanı və Durmitoru, həmçinin daxili marşrutu, nəqliyyatı, yeməyi, mövsümü, viza qaydasını və büdcəni bir yerə yığmışam.
Monteneqro haqqında qısa
| Paytaxt | Podqoritsa; turizm mərkəzi Kotor və Budva |
| Dil | Monteneqro dili; ingilis dili turizmdə, rus dili sahildə geniş |
| Valyuta | Avro; kart şəhərlərdə, nağd kəndlərdə |
| Viza | Viza VFS Bakı ilə; çoxdəfəlik Şengen, ABŞ və ya Britaniya vizası ilə 30 gün vizasız |
| Ən yaxşı vaxt | May–iyun və sentyabr; Durmitor iyun–sentyabr |
| Uçuş | İstanbul üzərindən Podqoritsa və ya Tivata 6–7 saat |
| Gündəlik büdcə | Orta səviyyədə 80–120 avro |
Kotor körfəzi: Kotor, Perast, Tivat
Kotor körfəzi Adriatikin fyorda ən çox bənzəyən yeridir və Kotor şəhəri UNESCO siyahısında Venesiya dövrünün divarlı şəhəridir. Dar küçələr və hər tində bir pişik sizi qarşılayır. Müqəddəs Tripun kafedralı mərkəzdədir. San-Covanni qalasına 1350 pillə ilə qalxırsınız və körfəzin panoramını görürsünüz, bilet 15 avrodur. Səhər tezdən və ya gün batımına çıxın, çünki günorta pillələr çox isti olur. Yayda kruiz gəmiləri gündüz şəhəri doldurur, axşam boşalır.
Perast körfəzin sahilində barokko sarayları olan balıqçı kəndidir. Qarşısında Qayalar Xanımı süni adası və kilsəsi dayanır, ora qayıqla 5 avroya keçirsiniz. Bu, Monteneqronun ən məşhur mənzərəsidir. Tivat Porto Montenegro yaxta marinası ilə lüks tərəfdir, hava limanı da oradadır. Herseq-Novi körfəzin girişində pilləkənli şəhərdir. Burada İqalo institutu yerləşir, bu isə Adriatikin ən tanınmış palçıq və dəniz suyu müalicə mərkəzidir. Revmatizm və onurğa üçün iki-üç həftəlik kurslar təşkil olunur. Bakıdan müalicəyə gedənlər məhz ora gedir. Körfəz maşınla iki saata dövr edilir, Kamenari-Lepetane bərəsi yolu qısaldır.
Budva, Sveti-Stefan, Durmitor, Tara: Monteneqro körfəzdən kənarda
Budva sahilin turizm paytaxtıdır. Kiçik divarlı köhnə şəhər, Moqren və Yaz çimərlikləri, bir də gecə həyatı oradadır, iyul-avqustda isə adam adamı görmür. Sveti-Stefan adası kurort otelidir və ona yalnız kənardan baxılır, yanında Milocer çimərliyi var, Petrovats isə sakit ailə kəndidir. Cənubda Ulcin müsəlman şəhəridir, orada on iki kilometrlik Böyük çimərlik və Ada-Boyana yerləşir.
Lovçen dağında Nyeqoşun məqbərəsi min altı yüz əlli yeddi metrdədir, ora dörd yüz altmış bir pillə ilə qalxırsınız və yuxarıdan ölkənin yarısını görürsünüz. Yolda Kotor serpantini iyirmi beş döngə ilə uzanır, sükanda oturmayan üçün bu, əyləncədir, sürücü üçün isə əzab. Setinye köhnə paytaxtdır, monastırı və muzeyləri ilə tanınır.
Ostroq monastırı qayaya hörülmüş ağ divarları ilə bütün Balkanların ən çox ziyarət edilən pravoslav yeridir. Skadar gölü isə Balkanların ən böyüyüdür, orada pelikanlar yaşayır, qayıq turu Virpazardan çıxır.
Durmitor milli parkı şimalda Jablyak kəndi ilə başlayır. Qara göl ətrafında gəzinti edirsiniz. Tara çayının kanyonu 1300 metr dərinliyi ilə Avropanın ən dərinidir. Curceviça körpüsündən ziplayn və raftinq 40–60 avrodur. Bobotov Kuk zirvəsinə yürüş var, qışda isə xizək mövsümü açılır. Kolaşin Biyoqradska meşəsi və qış kurortudur.
Monteneqroda nəqliyyat: maşın, avtobus, Bar-Belqrad qatarı
Ölkə maşınla gəzilir, kirayə gündə 30–50 avro çəkir. Yollar dar, serpantinli və mənzərəlidir, sahil yolu isə yayda tıxaclanır. Durmitora Podqoritsadan Moraça kanyonu ilə iki saat yarım gedirsiniz. Azərbaycan sürücülük vəsiqəsi burada keçir.
Maşınsız gəzmək də mümkündür. Avtobuslar bütün şəhərləri birləşdirir, Kotordan Budvaya otuz dəqiqə və üç avro, Budvadan Podqoritsaya bir saat yarım və yeddi avro, Podqoritsadan Jablyaka isə üç saat və on avro çəkir, biletlər busticket4.me saytındadır.
Bar-Belqrad dəmir yolu dörd yüz otuz beş tunel və körpü ilə Avropanın ən mənzərəli qatar yollarından biridir, Monteneqro hissəsi Bardan Biyelo-Polyeyə dörd saat aparır.
Hava limanlarına gəlincə, Tivat Kotordan on dəqiqə, Podqoritsa isə bir saat yarım çəkir. Dubrovnik hava limanı sərhəddən cəmi iyirmi dəqiqədir, amma oradan keçmək üçün Xorvatiya vizası lazımdır. Taksi tətbiqi yoxdur, Kotorda sayğaclı taksi işləyir, Budvada isə qiyməti əvvəlcədən danışırsınız. Kotordan Perasta qayıq turu və Mavi mağara 25–40 avrodur.
Nyequsi pendiri, çevapi, qara risotto: Monteneqro mətbəxi
Sahil mətbəxi tam Adriatikdir. Qara risotto mürəkkəb balığı ilə bişirilir, qril balıq və kalmar buzara sousu ilə verilir, Kotor körfəzinin midyələrini isə mütləq sınayın.
Dağ mətbəxi isə Balkandır. Nyequsi kəndinin hisə verilmiş pršut əti və pendiri məşhurdur, çevapi ilə kaçamak, yəni qarğıdalı-kartof sıyığı hər yerdə var. Durmitorda quzu «ispod saça», yəni közün altında bişirilir. Priqanitse balla verilən qızardılmış xəmirdir, süfrəyə isə Vranak qırmızı şərabı gəlir.
Konoba adlanan ailə restoranında nahar 10–15 avro, Kotorun köhnə şəhərində axşam yeməyi 25–40 avro, Jablyakda isə 12–20 avro çəkir, yəni Xorvatiyadan ucuzdur. Halal yemək Ulcin, Podqoritsa və Rojaye kimi müsəlman şəhərlərində asan tapılır, sahildə isə balıq qalır, çevapi mal ətindən olur, amma soruşmaq yerinə düşür. Kran suyu təmizdir, dağlarda isə bulaq suyu içirsiniz.
Ətraflı oxu: Monteneqroya viza artıq tələb olunur: vizasız rejim niyə ləğv edildi və nə etməli
Mövsüm və hava
May–iyun və sentyabr sahil üçün idealdır. Hava 24–28 dərəcə, dəniz 22–24 dərəcə olur, Kotor sakit qalır, qiymətlər isə yayın altmış faizinə düşür. Mən həmişə bu vaxtı seçirəm. İyul–avqustda hava 32–35 dərəcəyə qalxır. Budva və Kotor izdihamlı olur, sahil yolu tıxaclanır, otellər isə ən bahalı vaxtını yaşayır. Oktyabr sahildə hələ istidir, Durmitorda payız rəngləri. Qışda sahildə hava 10–12 dərəcə olur və yağış yağır. Kolaşin və Jablyakda dekabrdan marta xizək mövsümü açılır. Gün bileti 25–30 avrodur, yəni Alp dağlarından üç dəfə ucuzdur. Durmitor yolları noyabrdan maya qarlı ola bilər. Bölgə, park bileti və tədbir məlumatı Montenegro Travel portalındadır.
Büdcə və bilet
Kotorun köhnə şəhərində butik otel 100–160 avro, körfəz kəndlərində mənzil isə 50–90 avro çəkir. Budvada yayda üç ulduz otel 80–130 avro, Jablyakda dağ evi 40–70 avroya düşür. Hostel yeri 20–30 avrodur, Kotorda və Budvada seçim genişdir.
Giriş biletləri ucuzdur. Kotor qalası 15 avro, Durmitor girişi 5 avro, Lovçen məqbərəsi 8 avro, Perast qayığı isə 5 avro alır. Tara raftinqi 50 avrodan başlayır, qrupu əvvəlcədən seçmək lazımdır, çünki yayda səhər çıxışları tez dolur.
Uçuşu çıxmaqla bir həftəlik səfər adambaşı 700–1000 avroya sığır, yəni Xorvatiyadan otuz faiz ucuzdur. Türk Hava Yolları İstanbuldan Podqoritsaya, Air Serbia isə Belqrad üzərindən Tivata uçur. Tivata aviabilet qiymətini yayda Dubrovnikə uçub sərhədi keçmək variantı ilə müqayisə edirlər, amma o yol Xorvatiya vizası istəyir. Kotor, Budva, Durmitor və Ostroqu bir həftəyə sığdıran Monteneqro turu paketləri viza dəstəyini, maşını və kanyon turlarını bir yerdə həll edir.
Monteneqro haqqında tez-tez verilən suallar
Monteneqro üçün neçə gün lazımdır?
Kotor körfəzi iki-üç gün, Budva və sahil iki gün, Durmitor iki gün, cəmi bir həftə. Lovçen, Ostroq və Skadar gölü yolüstü.
Şengen vizası ilə vizasız girə bilərəm?
Bəli, etibarlı çoxdəfəlik Şengen, ABŞ, Britaniya, Kanada və ya İrlandiya vizası olanlar otuz günə qədər vizasız girir. Vizası olmayanlar VFS Bakıdan müraciət edir, detallar viza yazımızdadır.
Xorvatiya ilə birləşdirmək olar?
Bəli, Kotordan Dubrovnikə iki saatdır. Amma Xorvatiya Şengen vizası tələb edir və Monteneqroya qayıdanda Şengen günləriniz yenidən hesablanır.
Sonda
Monteneqro kiçik ərazidə körfəzi, çimərliyi, kanyonu və dağı Xorvatiyadan ucuz verən ölkədir. Viza qaydası dəyişsə də, Şengen vizası olanlar üçün qapı hələ açıqdır. Viza variantları Monteneqro səhifəsində izah olunub, Kotor və Durmitor marşrutunu birlikdə qurmaq üçün müraciət formasını doldurun.
Qeyd: Yazıdakı qiymətlər dərc olunduğu tarixə aiddir və mövsümə görə dəyişə bilər.
