Malayziya Cənub-Şərqi Asiyanın ən rahat ölkəsidir. Bizim üçün otuz gün vizasızdır, ingilis dili hər yerdə işləyir, yeməklərin demək olar hamısı halaldır, qiymətlər isə Avropanın yarısına qədər aşağıdır. Kuala-Lumpurun göydələnlərindən iki saata Lanqkavinin çimərliklərinə və ya Kameron dağlarının çay plantasiyalarına çatırsınız.
Ölkənin ən maraqlı tərəfi mətbəxidir. Malay, çin və hind mədəniyyəti burada bir süfrədə birləşir, Penanq isə dünyanın küçə yeməyi paytaxtı sayılır, adam oradan bir neçə kilo artıb qayıdır. Aşağıda Kuala-Lumpuru, Penanq və Lanqkavini, Malakka ilə Kameron dağlarını bir yerə yığmışam. Borneo, nəqliyyat, yemək, mövsüm və büdcə də içindədir.
Malayziya haqqında qısa
| Paytaxt | Kuala-Lumpur; inzibati mərkəz Putracaya |
| Dil | Malay dili; ingilis dili hər yerdə, lövhələr ikidilli |
| Valyuta | Rinqit (MYR), 1 dollar ≈ 4,5 rinqit; kart və Touch ‘n Go hər yerdə |
| Viza | Azərbaycan vətəndaşları üçün 30 gün vizasız, girişdən əvvəl MDAC forması |
| Ən yaxşı vaxt | Qərb sahili noyabr–mart, şərq sahili mart–oktyabr; Kuala-Lumpur il boyu |
| Uçuş | Doha, Dubay və ya İstanbul üzərindən 11–13 saat |
| Gündəlik büdcə | Orta səviyyədə 50–80 dollar |
Kuala-Lumpur: Petronas, Batu mağaraları, Bukit Bintanq
Kuala-Lumpura iki-üç gün ayırın. Petronas əkiz qüllələri dünyanın ən hündür əkiz binasıdır, səksən altıncı mərtəbə və aradakı körpü üçün bileti onlayn alın, çünki yerində tez qurtarır. Axşam KLCC parkının fəvvarə şousuna baxın. Şəhərin ən hündür binası isə artıq Merdeka 118 qülləsidir.
Batu mağaraları mərkəzdən qatarla otuz dəqiqə çəkir. Girişdə qırx üç metrlik qızılı Murugan heykəli dayanır, yuxarıdakı hindu məbədinə isə iki yüz yetmiş iki rəngli pillə qalxır. Səhər tezdən gedin, çünki gün ərzində hava isinir və pillələrdəki meymunlar çantanızı yoxlamağa başlayır.
Bukit Bintanq alış-veriş rayonudur, ondan bir neçə addım aralıdakı Jalan Alor isə axşam küçə yeməyi ilə dolur. Çayna-taun və Petalinq küçəsi yaxınlıqdadır, Kiçik Hindistan isə Brikfilds məhəlləsindədir. Tarixi mərkəzdə Merdeka meydanı, Sultan Əbdül Səməd binası və Milli məscid bir-birinin yanında dayanır.
Şəhərin içində əsl cəngəllik də var, KL Forest Eco Park göydələnlərin arasında ağac səviyyəsində gəzinti verir. Putracaya çəhrayı məscidi və gölün üstündəki körpüləri ilə yarım gün aparır. Genting Highlands isə dağda qurulmuş kazino və əyləncə parkıdır, bir saat çəkir və ora kanat yolu ilə qalxırsınız.
Penanq, Lanqkavi, Malakka, Kameron, Borneo: Malayziya paytaxtdan kənarda
Penanq adasının mərkəzi Corc-Taun UNESCO siyahısındadır. Küçə sənəti, Çin klan evləri, Kapitan Kelinq məscidi və Kek-Lok-Si məbədi əsas dayanacaqlardır, Penanq təpəsinə isə funikulyorla qalxırsınız. Asiyanın ən yaxşı küçə yeməyi də elə buradadır. Kuala-Lumpurdan ETS qatarı dörd saat, uçuş isə bir saat çəkir, şəhərə iki-üç gün ayırın.
Lanqkavi doxsan doqquz adadan ibarət rüsumsuz arxipelaqdır. Sky Bridge asma körpüsü və ona qalxan kanat yolu əsas cəlbediciliyidir, bundan başqa Çenanq çimərliyi, manqrov qayıq turu və Kilim geoparkı var. Otellər və şokolad burada ucuzdur. Üç gün ayırın və Penanqdan bərə ya da uçuşla gəlin.
Malakka Portuqaliya, Holland və Britaniya irsini bir küçədə saxlayır, Conker küçəsində isə gecə bazarı qurulur. Kuala-Lumpurdan iki saat çəkir və bir gün bəs edir. Kameron dağları min beş yüz metr hündürlükdə çay plantasiyaları, çiyələk fermaları və iyirmi dərəcə sərinlik verir, yəni istidən qaçmaq üçün ən yaxın ünvandır, yol isə dörd saat aparır.
Borneo tamam ayrıca səfərdir. Sabah ştatının mərkəzi Kota-Kinabaludur, yanında dörd min doxsan beş metrlik Kinabalu dağı dayanır. Sepilok oranqutan mərkəzi mütləq görülməlidir, Sipadan isə dünyanın ən yaxşı dalğıc nöqtələrindən sayılır. Kuala-Lumpurdan uçuş iki saat yarım çəkir və bölgəyə ən azı bir həftə lazımdır. Şərq sahilindəki Perhentian və Redanq adaları isə martdan oktyabra qədər snorkelinq cənnətidir.
Malayziyada nəqliyyat: KLIA Ekspress, Grab, ETS, AirAsia
KLIA Ekspress hava limanından mərkəzə iyirmi səkkiz dəqiqəyə gedir və on iki dollar çəkir. Grab maşını 15–20 dollar tutur, amma bir saat aparır, tıxaca düşsəniz iki saat. Ailə ilə və baqajla gəlirsinizsə, əvvəlcədən transfer sifariş etmək həm ucuz, həm rahat olur.
Kuala-Lumpurda MRT, LRT və monorels şəbəkəsi Touch ‘n Go kartı ilə işləyir, bir gediş 0,5–1 dollardır. Kart marketdə satılır və sonradan yol haqqında, parkinqdə, hətta mağazada da keçir. Grab isə həm taksi, həm yemək çatdırılması üçün əsas tətbiqdir, şəhər içi gediş 2–5 dollara düşür. Küçədən tutduğunuz taksidə mütləq sayğac tələb edin.
ETS sürətli qatarı Kuala-Lumpurdan İpoya iki saat yarımda, Batterworth üzərindən Penanqa isə dörd saatda çatdırır. Bilet 15–20 dollar arasındadır və yeri onlayn seçmək olur, biletləri isə KTM tətbiqindən alırsınız.
AirAsia və Batik Air daxili uçuşları çox ucuzdur, erkən alanda Lanqkavi və Kota-Kinabalu istiqaməti 20–50 dollara düşür. Maşın yalnız Lanqkavi və Kameron üçün sərfəlidir, gündəlik icarə 20–35 dollar çəkir. Hərəkət sol tərəflidir, yollar keyfiyyətlidir, Azərbaycan vəsiqəsi ilə yanaşı beynəlxalq vəsiqə də götürün.
Nasi lemak, laksa, roti canai: halal Malayziya mətbəxi
Malayziya müsəlman ölkəsidir, ona görə halal məsələsi praktiki olaraq yoxdur. Yalnız «halal» lövhəsi olmayan çin restoranlarında donuz ola bilər, orada soruşmaq kifayətdir.
Nasi lemak kokos südündə bişən düyüdür, yanında sambal, ançous və yumurta gəlir, milli səhər yeməyidir və 1–2 dollara satılır. Laksa Penanqın turş balıq şorbasıdır, çar kvey teov qızardılmış əriştədir, roti canai isə kari ilə verilən hind çörəyidir və gecə-gündüz tapılır. Satay fıstıq sousu ilə gəlir, rendang ədviyyatlı ət yeməyidir, nasi kandar isə Penanqın hind-müsəlman düyü boşqabıdır.
İçkidə teh tarik, yəni «çəkilmiş» südlü çay birincidir. Duriyan «meyvələrin kralı» sayılır, amma qoxusuna görə onu otellərə buraxmırlar. «Mamak» adlanan iyirmi dörd saatlıq hind-müsəlman yeməkxanaları isə ölkənin sosial mərkəzidir və gecə saat üçdə də dolu olur.
Qiymətlər aşağıdır. Küçə yeməyi 1–3 dollar, «hawker» mərkəzlərində nahar 3–5 dollar, adi restoranda 8–15 dollar çəkir, göydələn restoranlarında isə otuz dollara qalxır. Kran suyunu qaynatmaq lazımdır, şüşə su isə ucuzdur.
Ətraflı oxu: Malayziyaya viza lazımdırmı? 30 gün vizasız və məcburi MDAC forması
Malayziyaya nə vaxt getməli, neçəyə başa gəlir?
Ekvator iqlimi il boyu 28–33 dərəcə istilik və yüksək rütubət deməkdir. Gündə bir saatlıq tropik leysan burada normaldır, yağış kəsən kimi günəş yenidən çıxır.
Mövsüm sahilə görə dəyişir. Qərb sahilində, yəni Lanqkavi və Penanqda quru mövsüm noyabrdan marta qədərdir. Şərq sahilinin, yəni Perhentian, Redanq və Tiomanın mövsümü isə martdan oktyabra qədər davam edir, noyabrdan fevrala orada musson başlayır və adalar bağlanır. Kuala-Lumpur və Kameron dağlarına il boyu getmək olar.
Ramazan ayında gündüz restoranlar işləyir, axşam qurulan iftar bazarları isə ayrıca görməli mənzərədir. Hari Raya bayramında hər şey bağlanır, ona görə həmin günləri əvvəlcədən yoxlayın.
Yaşayış ucuzdur. Kuala-Lumpurda dörd ulduz otel 40–70 dollar, beş ulduz 80–150 dollar çəkir, Penanqda butik otel 40–80 dollar, Lanqkavidə çimərlik oteli 50–120 dollar, hostel yeri isə 8–15 dollardır.
Gəzintilər də büdcəni yormur. Petronas 20 dollar, Sky Bridge 15 dollar, Sepilok 8 dollar alır, Batu mağaralarına giriş isə pulsuzdur. Uçuşu çıxmaqla on günlük səfər adambaşı 700–1100 dollara sığır.
Qatar Airways, Emirates və Türk Hava Yolları Kuala-Lumpura uçur, Kuala-Lumpura aviabilet isə Yeni il və Çin Yeni ili həftələrində bahalaşır. Kuala-Lumpur, Penanq və Lanqkavini bir marşrutda gəzmək istəyənlər üçün Malayziya üzrə tur paketləri daxili uçuşları və adalar arası keçidləri bir yerdə həll edir. Bölgə və mövsüm məlumatı Malaysia Travel portalındadır.
Malayziya haqqında tez-tez verilən suallar
Malayziya səfəri üçün neçə gün lazımdır?
Kuala-Lumpur üç, Penanq üç, Lanqkavi üç gün, cəmi on gün. Borneo ilə iki həftə, Sinqapur əlavə iki-üç gün.
Uşaqla hansı marşrut?
Kuala-Lumpurda Akvarium, Quş parkı və Sunway Lagoon akvaparkı uşaqları tutur. Lanqkavinin dayaz çimərlikləri və kanat yolu da yaxşı seçimdir. Kamerondakı çiyələk fermaları isə səfəri tamamlayır. Ölkə uşaq üçün təmiz, təhlükəsiz və ucuzdur.
Sinqapur və Tayland ilə birləşdirmək olar?
Bəli, Sinqapura avtobus beş saat, uçuş isə bir saat çəkir. Amma Sinqapur Azərbaycan vətəndaşlarından viza tələb edir. Taylanda Penanqdan quru yolla və ya uçuşla, Tayland girişdə viza verir.
Sonda
Malayziya vizasız, halal, ingilisdilli və ucuz Asiyadır, şəhər, ada və dağ üç saatlıq məsafədə olduğu üçün ilk Cənub-Şərqi Asiya səfəri üçün ideal başlanğıcdır. Giriş qaydaları və MDAC forması Malayziya səhifəsində izah olunub, marşrut və ada planını birlikdə qurmaq üçün müraciət formasını doldurun.
Qeyd: Yazıdakı qiymətlər dərc olunduğu tarixə aiddir və mövsümə görə dəyişə bilər.
