Kolumbiya son on ildə Cənubi Amerikanın ən çox dəyişən ölkəsidir. Bir vaxtlar yalnız xəbərlərdən tanınan Medelyin indi dünyanın ən innovativ şəhərləri siyahısındadır, Kartagena Karib dənizinin ən gözəl müstəmləkə şəhəridir, qəhvə bölgəsi yaşıl təpələr və mum palmaları ilə UNESCO irsidir. Bizim üçün 90 gün vizasızdır və Check-Mig forması ilə giriş sadədir. Təhlükəsizlik hələ də əsas sualdır və cavabı bir yerli ifadədədir, «no dar papaya», yəni fürsət vermə. Bu yazıda şəhərləri və qəhvə bölgəsini bir yerə yığmışam. Nəqliyyat, yemək, mövsüm, təhlükəsizlik qaydaları və büdcə də buradadır.
Kolumbiya haqqında qısa
| Paytaxt | Boqota, 2640 metr hündürlükdə |
| Dil | İspan dili; ingilis dili yalnız turizmdə, tərcümə tətbiqi lazımdır |
| Valyuta | Peso (COP), 1 dollar ≈ 4000 peso; kart şəhərlərdə, nağd kəndlərdə |
| Viza | Azərbaycan vətəndaşları üçün 90 gün vizasız, Check-Mig forması onlayn |
| Ən yaxşı vaxt | Dekabr–mart və iyul–avqust quru aylar |
| Uçuş | İstanbul və ya Madrid üzərindən 16–20 saat |
| Gündəlik büdcə | Orta səviyyədə 60–90 dollar |
Kartagena, Medelyin, Boqota
Kartagena Karib sahilində, on bir kilometrlik divarla əhatələnmiş müstəmləkə şəhəridir. Rəngli eyvanlar, buqenvil gülləri və San-Felipe qalası oradadır, gün batımında isə divarın üstündə gəzirlər.
Hetsemani məhəlləsi küçə sənəti və axşam meydanı ilə tanınır, Rosario adalarına qayıq turu isə bir gün aparır. Şəhər il boyu otuz dərəcə və rütubətlidir, ona görə səhər tez gəzin, günorta hovuza çəkilin. Üç gün ayırın.
Medelyin «əbədi bahar şəhəri»dir, il boyu 22–25 dərəcə. Komuna 13 məhəlləsinin eskalatorları və qraffitiləri şəhərin dönüşünün simvoludur, bir vaxtlar ora polis girə bilmirdi, indi turist gəzir. Metrocable kanat yolu ilə təpələrə qalxırsınız. Botero meydanı və Poblado məhəlləsinin restoranları mərkəzdədir. Quatape iki saatlıq məsafədədir, göl və yeddi yüz pilləli Penyol qayası bir günlük səfərdir. Şəhərə üç gün ayırın. Boqota 2640 metrdədir, sərin və yağışlı keçir. Kandelariya köhnə şəhəridir. Dünyanın ən zəngin Qızıl muzeyi və Botero muzeyi buradadır. Monserrat dağına funikulyorla qalxırsınız. Bazar günü şəhərin əsas yolları velosipedə verilir. İlk günü hündürlüyə görə yavaş keçirin, şəhərə iki gün ayırın. Kali salsa paytaxtı, San-Andres adası Karib dənizinin «yeddi rəngli dənizi».
Kolumbiya qəhvə bölgəsi və Tayrona
Eje Cafetero qəhvə bölgəsi Medelyinlə Boqotanın arasında yaşıl təpələrdir. Salento rəngli kənddir. Kokora vadisində altmış metrlik mum palmalarının arasında yürüş edirsiniz. Qəhvə fermalarında «finca» turu təşkil olunur, dənənin yığılmasından fincana qədər hər şeyi göstərirlər. Filandiya kəndinin mənzərə qülləsi də yaxınlıqdadır. Santa-Rosa-de-Kabalda isti bulaqlar düz şəlalənin altında termal hovuzlarla verilir. Pereyra və ya Armeniya hava limanlarına Boqotadan bir saat, üç gün.
Şimalda Santa-Marta Tayrona milli parkının qapısıdır. Parkda cəngəllik və Karib çimərlikləri var, Kabo-San-Xuan düşərgəsində isə hamakda gecələyirsiniz. Park həftədə bir gün bağlanır, ona görə tarixi yoxlayın.
Yaxınlıqdakı Minka dağ kəndi qəhvə və şəlalələri ilə tanınır. İtirilmiş şəhərə dörd günlük yürüş isə Kolumbiyanın Maçu-Pikçusu sayılır.
Marşrutu iki yerə bölmək rahatdır. Kartagena, Santa-Marta və Tayrona sahil marşrutunu, Medelyin və qəhvə bölgəsi isə daxili marşrutu verir.
Kolumbiyada nəqliyyat: uçuş, avtobus və tətbiqlər
Ölkə dağlıqdır və şəhərlərarası avtobus yolları uzun çəkir, Boqotadan Medelyinə doqquz saat, Medelyindən Kartagenaya isə on üç saat.
Daxili uçuşlar əvəzində ucuzdur. Avianca, LATAM və Wingo ilə Boqotadan Kartagenaya bir saat yarım çəkir və 40–80 dollar tutur, erkən alanda daha da ucuzlaşır, baqaj isə ayrıca ödənilir. Qısa yollarda avtobus rahatdır, Salentodan Armeniyaya bir saat, Medelyindən Quatapeyə iki saat gedir.
Şəhər içində Uber rəsmi olaraq boz zonadadır, amma işləyir, Cabify və DiDi tətbiqləri isə rahatdır. Küçədən taksi tutmayın. Medelyin metrosu Cənubi Amerikanın ən təmizidir, Metrocable turist üçün də ayrıca cazibədir, Boqotada TransMilenio avtobusları isə sıx və cibgirlidir. Maşın yalnız qəhvə bölgəsi üçün məntiqlidir, dağ yolları onsuz da yavaşdır.
Mətbəx: arepa, bandexa paisa və şirələr
Arepa qarğıdalı çörəyidir və hər səhər yeməyinin əsasıdır. Bandexa paisa Medelyinin nəhəng boşqabıdır, içində lobya, düyü, ət, yumurta, banan və avokado olur, birini yeyən adam axşama qədər ac qalmır. Ajiako Boqotanın toyuq-kartof şorbasıdır, sahildə isə kokos düyüsü ilə qızardılmış balıq verilir.
Empanada küçə qəlyanaltısıdır, «menú del día» adlanan nahar isə 3–5 dollara düşür.
Tropik meyvə şirələri hər küncdə bir dollardır. Lulo, maracuya, quanabana, adlarını ilk dəfə eşidirsiniz, hamısını sınayın. Kolumbiya qəhvəsini isə fermada için, çünki ən yaxşı dənələr şəhər kafelərinə yox, ixraca gedir.
Halal yemək Boqota və Kartagenada bir neçə ərəb restoranı ilə məhduddur, Maykao şəhərində isə Livan icması var. Balıq, toyuq və vegetarian variant hər yerdə tapılır. Kran suyu Boqota və Medelyində içilir, sahildə isə şüşə su alın.
Ətraflı oxu: Kolumbiyaya viza lazımdırmı? 90 gün vizasız, Check-Mig forması və İstanbul üzərindən marşrut
Təhlükəsizlik: «no dar papaya» qaydası
Kolumbiya turist üçün əvvəlkindən qat-qat təhlükəsizdir, amma qaydalar sərtdir və yerlilər özləri onlara əməl edir. Telefonu küçədə əlinizdə gəzdirməyin, motosikletdən qapırlar. Gecə tək gəzməyin, tətbiqlə maşın çağırın. Tanış olmayan adamdan içki və ya siqaret qəbul etməyin, skopolamin dərmanı ilə yatızdırıb soyma halları var. Boqotada Kandelariyada axşam diqqətli olun, Medelyində Poblado və Laureles rayonlarında qalın, Kartagenada divar içi və Hetsemani sakitdir. Kənd bölgələrinin bir hissəsi hələ də silahlı qrupların nəzarətindədir, marşrutdan kənara çıxmayın və Xarici İşlər Nazirliyinin tövsiyələrinə baxın. Turist polisi əsas yerlərdədir. Bu qaydalara əməl edən səyahətçilərin böyük əksəriyyəti problemsiz və dünyanın ən mehriban adamları ilə tanış olub qayıdır.
Kolumbiyaya nə vaxt getməli, neçəyə başa gəlir?
Ekvator ölkəsidir, ona görə mövsüm aylarla yox, hündürlüklə dəyişir. Kartagenada il boyu otuz dərəcə, Medelyində iyirmi dörd, Boqotada isə 14–18 dərəcə olur.
Dekabr-mart və iyul-avqust quru aylardır və ən yaxşı vaxt sayılır, dekabr-yanvar isə tətil mövsümüdür və bahalı keçir. Aprel-may ilə oktyabr-noyabr yağışlıdır, Boqota və qəhvə bölgəsində günorta leysanları olur.
Təqvimdə iki tədbir var. Avqustda Medelyində çiçək festivalı, fevralda isə Barrankilya karnavalı keçirilir.
Kartagenada divarın içində butik otel 100–180 dollar, Hetsemanidə qonaq evi isə 40–70 dollar çəkir. Medelyində üç ulduz otel 50–80 dollar, Salentoda ferma evi 40–70 dollara düşür. Hostel yeri 12–20 dollardır və Kolumbiyada bu şəbəkə çox güclüdür.
Giriş biletləri demək olar simvolikdir. Qızıl muzeyi bir dollar, Tayrona parkı iyirmi dollar alır, Kokora yürüşü isə pulsuzdur. Qəhvə bölgəsində finca turu 15 dollardan başlayır, kiçik fermalarda yeri əvvəlcədən tutmaq vacibdir. Uçuşu çıxmaqla iki həftəlik səfər adambaşı 1200–1800 dollara sığır.
Türk Hava Yolları İstanbuldan Panama üzərindən Boqotaya, Iberia və Air Europa isə Madriddən Boqota və Kartagenaya uçur. Boqotaya aviabilet 1100–1500 dollar arasındadır, Madrid keçidi Şengen tranzit vizası tələb etmir. Kartagena, Medelyin və qəhvə bölgəsini bir marşrutda gəzənlər üçün Kolumbiya turu paketləri daxili uçuşları və təhlükəsiz transferləri bir yerdə həll edir. Bölgə və festival məlumatı Colombia Travel portalındadır.
Kolumbiya haqqında tez-tez verilən suallar
Kolumbiya səfəri üçün neçə gün lazımdır?
Kartagena üç, Medelyin üç, qəhvə bölgəsi üç, Boqota iki gün, on iki gün ideal plandır. Tayrona ilə on beş gün.
İspan dili bilmədən çətindir?
Kartagena və otellərdə ingilis dili işləyir, qalan yerlərdə çətindir. Tərcümə tətbiqi və bir neçə ispan ifadəsi səfəri tamam dəyişir, kolumbiyalılar səbirli və mehribandır.
Sarı qızdırma peyvəndi lazımdır?
Tayrona, Amazon və bəzi milli parklara giriş üçün sertifikat soruşula bilər, səfərdən on gün əvvəl vurdurun. Şəhərlər üçün tələb olunmur.
Sonda
Kolumbiya vizasız, ucuz və Karib sahilini, dağ şəhərlərini və qəhvə vadilərini bir səfərdə verən ölkədir, «papaya verməyən» səyahətçi üçün Cənubi Amerikanın ən isti qarşılaması buradadır. Giriş qaydaları Kolumbiya səhifəsində yığılıb, marşrut və daxili uçuş planını birlikdə qurmaq üçün müraciət formasını doldurun.
Qeyd: Yazıdakı qiymətlər dərc olunduğu tarixə aiddir və mövsümə görə dəyişə bilər.
